'Kiesstelsel kan veel beter'
TILBURG - Het huidige kiesstelsel waarin de kiezer alleen zijn eerste voorkeur bekendmaakt en de meeste stemmen gelden, is zo'n beetje de slechtste manier om te kiezen uit drie of meer alternatieven.
Foto: ANP
Dat stelt hoogleraar Logica en Taalanalyse Harrie de Swart vrijdag in zijn afscheidsrede op de Universiteit van Tilburg.
Een ander systeem waarin mensen over alle kandidaten of partijen een oordeel kunnen uitspreken, zou een uitslag opleveren die veel beter de wens van de kiezer weergeeft.
Waardering
In het systeem dat De Swart voorstelt geeft de kiezer elke partij een waardering, uiteenlopend van bijvoorbeeld 'uitstekend' tot 'verwerpelijk'.
De kiezer kan zo niet alleen aangeven dat een bepaalde kandidaat volgens hem de voorkeur verdient boven een andere, maar ook in welke mate.
Punten
Aan elk oordeel is een aantal punten verbonden. Het totale aantal punten van alle kandidaten wordt gedeeld door het aantal kamerzetels. Het resultaat is het aantal punten dat nodig is om een kamerzetel te behalen.
Dit systeem is afgeleid van de Borda Majority Count, genoemd naar de Franse wiskundige en politicoloog Jean-Charles de Borda die het in de achttiende eeuw bedacht. Het lijkt superieur aan ons huidige kiesstelsel, stelt De Swart in zijn rede.
Steun
Bij een verkiezing volgens de Borda Majority Count of een daarvan afgeleid systeem, wint een kandidaat die op brede steun onder de bevolking kan rekenen. Dat hoeft niet altijd degene te zijn die bij de meeste kiezers favoriet is.
Het wordt dus voor partijen van belang dat zij van alle kiezers een zo goed mogelijke beoordeling krijgen, terwijl in het huidige kiesstelsel een partij zich specifiek kan richten op één bevolkingsgroep, aldus De Swart.
Startpagina