AMSTERDAM – Klokkenluiderssite Wikileaks heeft verslagen van geheime logboekmeldingen van het Amerikaanse leger uit de oorlog in Afghanistan in handen gekregen.

Foto:  ANP

Uit de niet gemelde incidenten zou blijken dat honderden onschuldige burgers om het leven kwamen, dat de Taliban sterker zijn dan wordt beweerd, en er geheime operaties gaande zijn om vijandelijke leiders te vermoorden.

De verslagen vormen het grootste bekende lek uit de militaire geschiedenis. De documenten zijn online te vinden op de website van de Britse krant The Guardian. Inmiddels heeft een woordvoerder in het Witte Huis de authenticiteit bevestigd.

Onschuldige burgers

Uit de 90.000 logboekverslagen wordt duidelijk dat er tenminste 144 incidenten zijn geweest, waarbij zeker 195 burgers door coalitietroepen zijn gedood. Er zouden onder meer per ongeluk schoolbussen met kinderen zijn beschoten.

Ook melden de verslagen dat zeker tweeduizend burgers door bermbommen van de Taliban om het leven zijn gekomen, en dat coalitietroepen met enige regelmaat ook elkaar per ongeluk beschieten.

Taliban

Volgens de verslagen hebben de Taliban beschikking gekregen over luchtdoelraketten. De slagkracht van het verdreven regime zou groter zijn dan tot nu toe is beweerd.

De Amerikanen blijken niet stil te zitten. Een geheime eenheid jaagt op vermeende kopstukken van de Taliban onder een “capture or kill”-beleid (neem gevangen of doodt). Dat is omstreden, omdat mensen worden gedood zonder een proces.

Witte Huis

Het Witte Huis benadrukt dat de gelekte documenten de periode van 2004 tot 2009 bestrijken, en dus voor het grootste gedeelte betrekking hebben op het tijdperk-Bush. Toen zou er een fors tekort aan troepen zijn geweest, wat leidt tot het negatieve beeld dat nu blijkt uit de documenten.

Verder is de Amerikaanse regering kritisch over het lek en wijst erop dat het publiceren mogelijk militairen of bondgenoten in gevaar zou kunnen brengen. Ook verwijt het Witte Huis Wikileaks geen contact op te hebben genomen voor publicatie.

Wikileaks

Wikileaks is verwikkeld in een steekspel met de Amerikaanse regering. In april maakte de site een video openbaar met beeld van de dood van twee Reuters-journalisten in Irak, die door Amerikaanse troepen waren beschoten.

Deze video veroorzaakte veel ophef en uiteindelijk werd de vermoedelijke bron in Koeweit opgepakt. De nieuwe documenten zijn door Wikileaks het eerst getoond aan de New York Times, The Guardian en het Duitse Der Spiegel.