DEN HAAG - Het ministerie van Sociale Zaken heeft ruim een jaar lang toegang gehad tot een website van de Geassocieerde Pers Diensten (GPD). Daarbij bekeken ambtenaren nog niet gepubliceerde verhalen en interne agenda's.

Foto:  ANP

De GPD, die veel regionale kranten voorziet van artikelen, uitte die beschuldiging zaterdag. Het ministerie erkent dat medewerkers van de afdeling communicatie op een site konden komen met artikelen voor afnemers van de persdienst.

Openbaar Ministerie

Directeur communicatie Stephan Schrover liet zondag weten dat het ministerie de zaak tot op de bodem uitgezocht wil hebben.

Het Openbaar Ministerie (OM) is gevraagd om een oriënterend onderzoek uit te voeren om te bepalen of strafbare feiten zijn gepleegd. De rijksrecherche kan dat onderzoek doen.

Maatregelen

De ambtenaren gebruikten wachtwoorden die afkomstig waren van de GPD. Ze konden volgens Schrover niets veranderen.

Hij kon nog niet zeggen of, en zo ja welke maatregelen er worden genomen tegen de betreffende personen.

Donner

Volgens de GPD was het ministerie al op de hoogte van artikelen die nog niet in de krant hadden gestaan, waaronder een portret van minister Piet Hein Donner van Sociale Zaken.

"We kregen opmerkingen over interne stukken, waardoor we ons afvroegen: hoe kan dit?", aldus Marcel van Lingen, directeur en hoofdredacteur van de GPD.

Spionage

De persdienst spreekt van spionage en bekijkt of het mogelijk is aangifte te doen. "Dit is een regelrechte aantasting van de persvrijheid", volgens Van Lingen. Hij raadt andere media aan te onderzoeken of hen iets soortgelijks is overkomen.

Het Algemeen Nederlands Persbureau kondigde al aan dit te gaan doen. Adjunct-hoofdredacteur Hella Liefting wil onderzoeken of van 'vreemde' IP-adressen toegang is verschaft tot het interne systeem van het ANP.

Overleg

Liefting wil met andere Nederlandse media overleggen over een gezamenlijk beleid tegen de 'aantasting van de persvrijheid'.

Verbijsterd

Ook andere nieuwsorganisaties als RTL en NOS gaan mogelijke inbraken van buitenaf in het eigen systeem onderzoeken.

Harm Taselaar, hoofdredacteur van RTL Nieuws, was "totaal verbijsterd" over de 'inbraak' bij de GPD. "Het lijkt wel de voormalige Sovjet-Unie", aldus Taselaar.

Zijn collega van het NOS Journaal, Hans Laroes, vindt dat de strafrechter ingeschakeld moet worden. "De betrokkenen moeten heftig gestraft worden", volgens Laroes.

Novum

Plaatsvervangend hoofdredacteur Mark Intres van persbureau Novum vraagt zich af of het mogelijk is om je echt te kunnen beveiligen tegen meekijken in het systeem.

"Je doet er niet veel aan als werknemers weggaan en codes meenemen. Je moet codes regelmatig veranderen, maar voorkomen kun je het niet."

GroenLinks

Fractieleden van GroenLinks en SP willen opheldering van de minister over de 'inbraak'. SP-Kamerlid Arda Gerkens neemt de zaak zeer hoog op. Het kan niet zo zijn dat onze eigen overheid zich schuldig maakt aan inbraak.

Dat is niet alleen een schending van de persvrijheid, maar het is funest voor het vertrouwen van mensen in de overheid."

Gerkens wil van minister Donner weten wie er op de hoogte waren van de computerinbraak en hoe de minister gaat optreden tegen deze criminele praktijken.

Intern onderzoek

Het ministerie van Sociale Zaken heeft na de beschuldigingen van de GPD meteen een intern onderzoek ingesteld. Volgens Schrover gaat het niet om beleid van de afdeling communicatie.

Het ministerie zegt de situatie te betreuren en wijst de gang van zaken af. Of Sociale Zaken maatregelen neemt tegen de betrokken medewerkers is nog niet duidelijk.