NIJMEGEN - Cortisol onderdrukt de gevoeligheid voor stress juist meer dan dat het bijdraagt aan een stressreactie. Dit blijkt uit onderzoek van de Radboud Universiteit Nijmegen.

Foto:  Thinkstock

Bij stress wordt de amygdala, de emotionele alarmbel in de hersenen, extra actief en zorgt ervoor dat er allerlei stoffen vrijkomen die het lichaam in opperste staat van paraatheid brengen.

Cortisol is één van de stoffen die toeneemt tijdens zo'n reactie en wordt daarom gebruikt als 'stressindicator'. Er werd altijd aangenomen dat dit hormoon bijdraagt aan de stressreactie. Nu blijkt uit het onderzoek dat dit hormoon juist werkt om het lichaam en het brein weer tot rust te brengen na blootstelling aan stress.

Dit is belangrijk omdat het lichaam het niet volhoudt om voortdurend alert te blijven. Als het herstel faalt, is er risico op posttraumatische stress-stoornis (PTSS) en depressie.

Cortisol toedienen

Voor het onderzoek kregen 72 mannelijke proefpersonen ofwel een paar uur voor ze de fMRI-scanner in gingen cortisol toegediend, ofwel kort ervoor of ze kregen een placebo.

In de scanner kregen ze gezichten te zien waarvan de uitdrukking veranderde van neutraal naar bang of juist vrolijk. Hiervan is het bekend dat dit een emotionele reactie in het brein oproept.

Ten opzichte van de placebogroep vertoonde de groep die kort tevoren cortisol kreeg een sterk verminderde reactie van de amygdala op beide emoties.

Herstelt

De groep die langer van tevoren cortisol kreeg, liet een normale reactie zien op de negatieve emoties, maar nog steeds een verminderde reactie op de positieve emoties.

Het lichaam herstelt dus als eerste de gevoeligheid voor 'gevaar'. Dat is vanuit overlevingsperspectief goed verklaarbaar: de amygdala kan dan weer reageren op een nieuwe dreiging.

De studie is gepubliceerd in het Journal of Neuroscience.