OM moet strafrechtelijk onderzoek doen naar bevingsschade Groningen

Het Openbaar Ministerie (OM) moet strafrechtelijk onderzoek gaan doen naar de aardbevingsschade die is veroorzaakt door de gaswinning van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM). 

Het Hof Arnhem-Leeuwarden laat donderdag weten dat aanwijzingen bestaan dat de NAM "zich schuldig heeft gemaakt aan het beschadigen van woningen waardoor levensgevaar te duchten is".  

Het gaat hier om schade die gepleegd is tussen 1 januari 1993 en 14 april 2015. Het OM liet eerder weten de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) niet te willen vervolgen, omdat dit onderwerp volgens het OM niet in het strafrecht thuishoort. Maar het hof beslist dat dit toch moet gebeuren.

''Naar het oordeel van het hof is een onderzoek naar de bewijsbaarheid van dat feit ten onrechte achterwege gebleven. Een dergelijk onderzoek moet nu eerst worden verricht, waarna definitief kan worden beoordeeld of vervolging moet plaatsvinden", schrijft het hof in een verklaring. 

Schade

De zaak is in 2015 aan het rollen gebracht door verschillende individuele klagers en de belangenvereniging Groninger Bodem Beweging (GBB). Veel mensen in de provincie Groningen hebben onder meer schade aan hun huizen door aardbevingen, die veroorzaakt worden door de gaswinning daar.

De GBB laat weten dat de vervolging van NAM een historische overwinning is voor Groningen. "Er is een eerste stap gezet in het herstel van het vertrouwen in de Nederlandse rechtsstaat". 

NAM 

Mocht de NAM schuldig worden bevonden, hangt het bedrijf een geldboete die begint bij 82.000 euro boven het hoofd. Dat zegt Emile van Reydt, advocaat van de GBB, tegen NU.nl. "Gezien de lange periode van bijna 23 jaar, kan dit bedrag flink worden verhoogd." 

Het Hof heeft directieverslagen van de NAM opgevraagd. Volgens Van Reydt is het aannemelijk dat, als door deze verslagen bevonden wordt dat individuen als directieleden en leidinggevenden bij de NAM op de hoogte waren van het veroorzaken van schade door gaswinning, deze personen ook vervolgd worden. "In dat scenario geldt een maximum celstraf van vijftien jaar", aldus de advocaat. 

Vergoeding

Volgens de advocaten van de GBB opent het onderzoek voor Groningers die schade hebben geleden de mogelijkheid om via het strafproces hun schade geheel of gedeeltelijk vergoed te krijgen.

De NAM zegt in een eerste reactie "verrast te zijn" door de beslissing van het hof, gelet op eerdere uitspraken waarin werd besloten geen strafrechtelijk onderzoek te doen. Het bedrijf zal volledig meewerken aan het strafrechtelijk onderzoek, aldus een woordvoerder.

Verlaging 

Het kabinet verlaagt de gaswinning in Groningen per oktober van dit jaar van 24 miljard kuub naar 21,6 miljard kuub. De verlaging van 10 procent is dinsdag besloten naar aanleiding van het winningsadvies van toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). 

Het verminderen van de gaswinning moet in kleine stappen gebeuren, omdat een drastische verlaging er juist voor kan zorgen dat er meer bevingen kunnen plaatsvinden.

Dit jaar kost het terugschroeven van de gaskraan het kabinet 80 miljoen euro. Vanaf 2018 scheelt het de schatkist 300 miljoen euro.

Tip de redactie