Het is geen titel die je gemakkelijk uit je mond krijgt, maar hij vat de beetje kinderlijke, overmoedige denkwereld van een jonge gevangene wel goed samen. Sterk Roemeens debuut.

 Bekijk video

Silviu is een achttienjarige gevangene in een troosteloze Roemeense jeugdgevangenis. Hij zit al vier jaar vast en komt over een paar dagen eindelijk vrij. Dat wil zeggen: zolang hij geen domme dingen doet.

If I Want To Wistle, I Wistle won de Zilveren Beer tijdens het filmfestival in Berlijn en was de Roemeense inzending voor de Oscars dit jaar. Jammer dat de film de shortlist niet haalde, want regisseur Florin Şerban maakt een veelbelovend debuut.

Het is een kale, sociaal-realistische film; langzaam verteld, met veel aandacht voor alledaagse details en karakterisering. Şerban schaart zich naast Roemenen als Christian Mungiu (4 Month, 3 Weeks and 2 Days) en Cătălin Mitulescu (The Way I Spend the End of the World).

Waarheidsgetrouw

Şerban brengt de jeugdgevangenis tot leven met kleine, sobere scènes. De TL verlichte kantine, de boomgaard waarin de jongens moeten werken, de verveling, de hitte… Zelfs de gevangenisdirecteur, een goedbedoelende bureaucraat, lijkt een gevangene te zijn van deze dorre, doodse wereld.

Film maken is kijken en hier is erg goed gekeken. If I Want to Whistle, I Whistle is gebaseerd op een toneelstuk van Andreea Valeăn, maar Şerban maakte meer dan een gewone filmbewerking. Hij gaf acteerlessen in de jeugddetentiecentra van Craiova en Tichileşti en bracht, op basis van zijn ervaringen, grote veranderingen aan in het script.

In sommige bijrollen zien we trouwens echte gevangenen. If I Want To Wistle, I Wistle voelt ook daardoor vaak aan als een waarheidsgetrouwe documentaire.

Bekijk de trailer

Maar het ís dramatische fictie. Het is het portret van een moeilijke jongen. George Piştereanu debuteert in een mooie, complexe rol. Silviu zwijgt veel, maar zijn lichaamtaal vertelt alles. Zijn trainingspak en kaalgeschoren kop zien er agressief uit. Achter zijn zachte ogen vermoed je een kind dat niet begrijpt en zich onbegrepen voelt.

Wat niet wegneemt dat Silviu ook écht razend agressief uit de hoek kan komen. Zijn broertje Marius en hij zijn op jonge leeftijd door hun moeder in de steek gelaten. Wanneer zij terugkeert en van plan blijkt Marius mee te nemen naar Italië, slaat Silviu door.

Geen simpel antwoord

En zo begaat Silviu - vier jaar lang een kalme modelgevangene - toch die ene grote stommiteit. Hij gijzelt een jonge sociaal werkster en probeert te ontsnappen.

If I Want To Wistle, I Wistle is vooral een poging om te begrijpen waarom jongens als Silviu zo hun eigen glazen ingooien. Tevergeefs. Er is niet één simpel antwoord, en in elk geval een deel van het antwoord zit vervat in de titel. Maar juist daarom blijf je nog lang met Silviu in je hoofd zitten.

In 5 zalen