‘Stresstest Europese banken is niet streng genoeg’

De stresstest die de Europese toezichthouder heeft uitgevoerd op Europese banken is lang niet streng genoeg, vinden experts.

Volgens economen houden de scenario’s die in de test zijn doorberekend slechts rekening met een "relatief milde" economische teruggang. Een crisis zo hevig als die in 2008 is niet meegenomen, waardoor een "vertekend beeld" ontstaat van de conclusies.

Vrijdagavond publiceerde de Europese Bankenautoriteit (EBA) de resultaten van de stresstest. De toezichthouder concludeerde dat de meeste grote banken in Europa in staat zijn om nieuwe financiële klappen op te vangen.

Kapitaalbuffers

Maar Nederlandse economen denken daar anders over, blijkt uit navraag door NU.nl. "We moeten niet vergeten dat de kapitaalbuffers van banken historisch bezien nog steeds erg laag zijn", zegt de Tilburgse hoogleraar Banking en Finance Harald Benink.

"Vroeger hadden banken kapitaalbuffers van rond de 15 procent. Nu liggen ze tussen de 3 en 4 procent. Volgens de stresstest dalen de buffers minder snel, maar daaraan moeten we geen schijnzekerheid ontlenen. Banken zijn nog steeds kwetsbaar."

Te mild

De Rotterdamse hoogleraar Economie Ivo Arnold noemt het scenario dat met de stresstest is doorberekend "vrij mild". Volgens Arnold had de EBA een veel strengere test moeten uitvoeren door ook zwaardere crisis-scenario’s mee te rekenen.

"De Europese toezichthouder is nu vrij positief over de meeste banken. Maar als je dan ziet dat een vrij gemiddeld scenario al vrij grote klappen veroorzaakt, dan kun je je afvragen wat er gebeurt bij een écht zware crisis, zoals die in 2008. Ik denk dat doorberekening dáárvan een heel ander verhaal had laten zien."

Ook is de reikwijdte van de stresstest volgens Arnold te beperkt. Zo werden Griekse en Portugese banken niet meegenomen, omdat zij te klein zouden zijn. "Terwijl dat nu juist zwakke landen zijn. We weten nu helemaal niet hoe de banken daar zouden reageren op een crisis."

Dit jaar werden de 51 grootste Europese banken onderworpen aan de test. Volgens de Europese Centrale Bank (ECB) omvatten zij in totaal 70 procent van de bankensector in Europa. In 2011 en 2014, toen ook een stresstest werd uitgevoerd, werden meer banken meegenomen.

Monte dei Paschi

Zorgenkindje blijft volgens de economen de Italiaanse bank Monte dei Paschi. Uit de stresstest bleek dat deze oudste bank ter wereld, die al langer in zwaar weer verkeert, volledig onderuit zou gaan bij economische tegenspoed.

Vrijdag maakte de Italiaanse bank al bekend maatregelen te nemen: er komt een kapitaalinjectie van vijf miljard en slechte leningen ter waarde van negen miljard zouden kunnen worden overgeheveld naar andere banken.

Op zich geen slecht idee, zegt hoogleraar Benink, maar het is nog de vraag of de maatregelen wel lukken. "Alle Italiaanse banken hebben problemen. Als zij leningen overnemen, worden ze dan niet zelf geraakt? En staat de Italiaanse overheid uiteindelijk garant? Als dat zo is, is er sprake van staatssteun en dan is het maar de vraag of je het op deze manier mag oplossen. Daar zal de komende dagen de discussie over gaan."

Je kunt je ook afvragen wat het doel is van zo’n stresstest, zegt zijn collega Ivo Arnold. "Gaat het daadwerkelijk om de conclusies, of is het meer een kwestie van vertrouwen uitstralen? De uitkomsten van deze test komen de financiële sector natuurlijk goed uit. Het suggereert dat het wel goed gaat. Dat geeft banken weinig prikkels om hun kapitaalbuffers te verhogen, terwijl dat wél nodig is."

Lees meer over:

IEX.nl (mediapartner)

IEX.nl (mediapartner)
IEX.nl is hét beleggersplatform van Nederland. Volg alles van deze mediapartner. 

Chronologie TMG

Chronologie TMG
Er speelt zich een felle overnamestrijd af rond mediabedrijf TMG. Een overzicht van de ontwikkelingen.

Belastingaangifte

Belastingaangifte
Het is tijd voor de belastingaangifte over 2016. Wat zijn de belangrijkste wijzigingen?
Tip de redactie