Noodlijdende Monte dei Paschi flink onderuit in stresstest

De noodlijdende Italiaanse bank Monte dei Paschi di Siena gaat flink onderuit als de bank wordt blootgesteld aan drie jaren van economische tegenwind. De oudste bank ter wereld kwam als zwakste uit de test.

Dat blijkt vrijdag uit de stresstest van de Europese Bankenautoriteit (EBA) onder 51 Europese banken uit vijftien lidstaten.

In het slechtste scenario van de test, een drie jaar durende financiële schok, zou de zogenoemde kernkapitaalratio van Monte dei Paschi uitkomen op -2,2 procent. In dat hypothetische geval zou de bank geen buffer meer hebben. Dit percentage zegt iets over hoe bestendig de kapitaalbuffer van een bank is.

In een minder slecht scenario, een basisscenario gebaseerd op eerdere ramingen van de Europese Commissie, gaat het om een percentage van 12 procent. 

Eerder vrijdag bleek al dat de Italiaanse bank een kapitaalinjectie van investeerders accepteert. Zo moet de bank aan 5 miljard euro aan extra kapitaal komen. Monte dei Paschi kampt met veel slechte leningen die niet meer terug worden betaald. Het zou gaan om 47 miljard euro aan mogelijk oninbare leningen.

Oostenrijk

Na Monte dei Pasci scoort de Oostenrijkse bank Raiffeisen (6,1 procent) in het slechtweerscenario het minst goed. Daarna volgen de Spaanse bank Banco Popular (7 procent), de Italiaanse bank UniCredit (7,1 procent) en de Britse bank Barclays (7,3 procent).

In het zwaarste scenario deden de Duitse bank NRW.Bank (35,4 procent), Swedbank (22,3 procent) en Svenska Handelsbanken (18,5 procent) uit Zweden en de Bank Nederlandse Gemeenten (17,6 procent) het best.

Op nationaal niveau staan de Oostenrijkse onderzochte banken (7,3 procent) er gemiddeld het zwakst voor na drie jaar economische tegenwind. Ierland (7,5 procent) en Italië (7,7 procent) staan met hun gemiddelden op de tweede en derde plek. Nederland staat van de vijftien onderzochte lidstaten met een kernkapitaalratio van 9 procent op de tiende plek. 

Het overigens lastig om een goede internationale vergelijking te maken, omdat Nederlandse banken aan een heftiger scenario zijn blootgesteld dan bijvoorbeeld banken in Zuid-Europa. De gedachte hierachter is dat de terugval van een goed presterende economie waarschijnlijk groter zal zijn dan bij een economie die recentelijk al flink is gekrompen.

Geen kapitaaleis

Anders dan bij eerdere stresstesten konden de banken dit keer niet zakken of slagen voor de test. Er geldt geen minimale kapitaaleis waar de banken aan moeten voldoen. De vorige keer werd nog een minimum van 5,5 procent gehanteerd. Volgens de EBA is een dergelijke eis niet langer nodig, omdat de Europese banken er inmiddels een stuk beter voor staan. 

Banken met een lage score hoeven niet direct in actie te komen. Toezichthouders zullen de resultaten van de test later wel meenemen in hun jaarlijkse beoordeling van de kapitaalposities. Dan wordt bepaald of instellingen hun kapitaalbuffers moeten versterken.

Nederlandse banken

Volgens De Nederlandsche Bank (DNB) zijn de vier onderzochte Nederlandse banken goed in staat om een zware test te doorstaan. 

Rabobank haalde daarbij de laagste score (8,1 procent). ING (9 procent) en ABN Amro (9,5 procent) komen daarna. De Bank Nederlandse Gemeenten scoorde het beste met 17,6 procent.

Deutsche Bank

Ook de geplaagde Deutsche Bank zegt dit jaar "sterker uit de test te komen dan in 2014, ondanks de strengere testvoorwaarden", reageert bestuursvoorzitter John Cryan. "We werken er hard aan om de kapitaalpositie van de bank verder te verbeteren." 

In het slechtste scenario zou de kernkapitaalratio van de bank uitkomen op 7,8 procent. In een basisscenario zou dat 12,1 procent zijn.

België

De Belgische banken KBC en Belfius scoorden relatief goed. "Het herstructureringsbeleid dat deze banken doorgevoerd hebben, werpt duidelijk zijn vruchten af", reageerde de Belgische minister van Financiën Johan Van Overtveldt vrijdag. 

Bij KBC daalt de kernkapitaalratio in het slechtweerscenario naar 11,3 procent. Staatsbank Belfius noteerde 11,4 procent.

Kapitaalbuffers

Volgens de EBA heeft de Europese bankensector de kapitaalbuffers in de afgelopen jaren flink verhoogd. Bij de uitgangspositie van de test, de positie van Europese banken eind 2015, kwam de kernkapitaalratio van de banken uit op 13,2 procent. In het slechtste scenario zou deze verhouding eind 2018 uitkomen op 9,4 procent.

De Europese Centrale Bank (ECB) meldt dat de resultaten aantonen dat de banken in de eurozone er nu een stuk beter voor staan. "De bankensector is nu veerkrachtiger en kan economische schokken veel beter opvangen dan twee jaar geleden", stelt hoofd bankentoezicht Danièle Nouy van de ECB.

Van de 37 onderzochte banken in de eurozone komt de kernkapitaalratio uit op "een robuust" gemiddelde van 13 procent. In het zwartste scenario ligt dat percentage op 9,1 procent. Dit is "nog steeds hoger" dan bij de test van 2014 benadrukt de ECB. Toen ging het om 8,6 procent).

"Op één uitzondering na hebben alle banken een kernkapitaalratio laten zien van ver boven het criterium van 5,5 procent dat in 2014 in het slechtweerscenario is gebruikt", aldus de toezichthouder. Dit onderstreept volgens de ECB het robuuste niveau van de kapitaalposities van de geteste banken. 

Grotere banken

Overigens zijn voor deze test alleen banken meegenomen die minstens 30 miljard euro aan bezittingen hebben. De kleinere, in sommige gevallen kwetsbaardere, banken zijn buiten beschouwing gebleven. Deze banken worden door andere toezichthouders aan vergelijkbare stresstesten onderworpen. De 51 bij deze test onderzochte Europese banken zijn samen goed voor zo'n 70 procent van de Europese financiële sector.

De resultaten zijn vooral bedoeld om toezichthouders, banken en marktpartijen van informatie te voorzien. De uitslag moet het makkelijker maken om de posities van banken met elkaar te vergelijken.

In 2011 zakten acht van de negentig onderzochte banken voor de stresstest. Het ging om vijf Spaanse banken, twee Griekse en één Oostenrijkse bank. In 2014 haalden vijfentwintig banken de test niet. Samen moesten zij bijna 25 miljard euro extra kapitaal ophalen om de gaten te kunnen dichten.

Lees meer over:

Inkomen

Inkomen
'Hoeveel geld genoeg is, moet je zelf beantwoorden', vertelt hoogleraar vastgoedeconomie Dirk Brounen.

Reisverzekering

Reisverzekering
Wel of niet afsluiten? De zin en onzin van reisverzekeringen.

IEX.nl (mediapartner)

IEX.nl (mediapartner)
IEX.nl is hét beleggersplatform van Nederland. Volg alles van deze mediapartner. 
Tip de redactie