Staat heeft al het geld van Icesave terug

De Nederlandse Staat heeft al het geld terug dat het in de jaren 2008-2009 heeft voorgeschoten om gedupeerde spaarders van de IJslandse internetspaarbank Icesave te helpen.

Het gaat in totaal om een bedrag van ruim 1,4 miljard euro. Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën heeft dat woensdagochtend aan de Tweede Kamer geschreven.

Nederland had tot voor kort al 811 miljoen terug van de vordering op de IJslandse bank Landsbanki, de moederbank van Icesave.

Dijsselbloem heeft onlangs met De Nederlandsche Bank (DNB) besloten de rest van de vordering te verkopen aan marktpartijen en investeerders. Dat leverde nog eens 623 miljoen euro op, nog 6 miljoen meer dan waar de vordering bij Dijsselbloem voor in de boeken stond. DNB meldt dat Deutsche Bank de kopende partij is.

Als de vordering was aangehouden via boedeluitkeringen, had Nederland pas in 2018 het volledige bedrag teruggekregen, aldus de toezichthouder.

''Ik ben blij dat met de verkoop op een snelle manier zeker gesteld is dat de Nederlandse Staat zijn geld terug heeft,"  zegt Dijsselbloem. Met de opbrengst van de verkoop wordt de staatsschuld verkleind. Het geld kan niet bij het begrotingsoverleg worden gebruikt voor lastenverlichting of het verzachten van bezuinigingen.

Bekijk een een reactie van Dijsselbloem:

Problemen

In oktober 2008 kwam de IJslandse bank Landsbanki, waar Icesave een onderdeel van was, in de problemen en kon niet meer aan zijn betalingsverplichtingen voldoen. Nog geen half jaar eerder zette Icesave voet op Nederlandse bodem, ruim honderdduizend Nederlandse internetspaarders hadden een rekening bij de bank waarvoor zij een hoge rente kregen. 

Toenmalig minister van Financiën Wouter Bos stelde het depositogarantiestelsel in werking waardoor spaarders tot 100.000 euro werden gecompenseerd. DNB keerde destijds 1,6 miljard euro uit aan gedupeerde rekeninghouders.

De Nederlandse staat nam hiervan 1,4 miljard euro voor zijn rekening, banken legden daar nog eens 208 miljoen bij om zo het totale bedrag van 1.635 miljoen te compenseren. Ook de banken krijgen hun geld terug.

Rechtszaak

Met de verkoop van de vordering is de zaak-Icesave overigens nog niet volledig van de baan. De Nederlandsche Bank eist in een rechtszaak van het IJslandse depositogarantiestelsel onder meer nog gederfde rente-inkomsten.

Dijsselbloem is nog in overleg met Nederlandse provincies en gemeenten die vorderingen hebben op de boedel van Landsbanki. Hij wil hen helpen met het verkopen van die vorderingen, die vrij verhandelbaar zijn. Eerder dit jaar hebben een groot aantal Britse lagere overheden ook zulke vorderingen gedaan.

''Met de andere overheden zijn we al een paar weken intensief in overleg. Ze moeten zelf beslissen wat ze doen, maar er is interesse in de markt voor de vorderingen. Als ze willen verkopen zullen we hen zeker bijstaan. Datzelfde geldt voor de 100.000-plus-spaarders. Een aantal van hen heeft al geschikt, anderen hebben nog een claim. Als ze zich verenigen en willen verkopen, kunnen we hen adviseren'', aldus Dijsselbloem.

'Gepasseerd'

Een groep decentrale overheden voelt zich gepasseerd door het ministerie van Financiën, omdat ze niet mochten meedoen met de verkoop van de schulden van Landsbanki. Zij zitten dus nog met vorderingen van opgeteld 166 miljoen euro opgezadeld. De provincie Noord-Holland, die nog 78 miljoen open heeft staan bij de bank achter Icesave, meldt dat woensdag. 

Naast Noord-Holland had een aantal gemeenten geld gestald in IJsland, waaronder Amstelveen, dat vijftien miljoen euro aan deposito's had uitstaan bij Landsbanki. 

Spaarders

Icesavings zegt graag gebruik te maken van het aanbod van Dijsselbloem. ''Leuk, ik ben benieuwd'', reageerde een woordvoerder, ''maar het was wel zo aardig geweest als Dijsselbloem onze vorderingen meteen had meegenomen bij de verkoop van de vorderingen van de Nederlandse Staat''.

Bij Icesavings zijn zo'n 300 spaarders aangesloten die meer dan 100.000 euro op hun rekening hadden bij Landsbanki's dochter Icesave. In totaal hadden zij een vordering van 50 miljoen euro, waarvan 12,5 miljoen euro nog moet worden uitgekeerd.

Wellink

In de discussie na het debacle met Icesave, werd er veel kritiek op de Nederlandse toezichthouder geuit. Vooral toenmalig president Nout Wellink zou te laat en laconiek hebben hebben gereageerd toen steeds meer Nederlandse spaarders hun geld in IJsland stalden.

"Toen wij om informatie vroegen aan IJsland, begonnen ze met advocatenrapporten te zwaaien", zei Wellink vorig jaar in een interview met NU.nl  over de periode in aanloop naar de val van Icesave. "Ik ken nog steeds de boekhouding van Landsbanki niet, zij zaten al maanden voor de val van Icesave in de problemen", aldus Wellink.

Lees meer over:
Tip de redactie