AMSTERDAM - De invoering van de kilometerheffing valt duurder uit dan gepland. En het lijkt erop dat belangrijke besluiten snel door de Tweede Kamer worden gejast. Dat concludeert het onderzoeksbureau van de Kamer in een vertrouwelijk rapport.

Foto:  ANP

Het onderzoeksbureau onderzocht de plannen van minister van Verkeer Camiel Eurlings (CDA) en de besluiten over de kilometerheffing die tot nu toe zijn genomen.

Het is de bedoeling dat vrachtwagens vanaf 2011 gaan betalen per gereden kilometer, en dat automobilisten een jaar later volgen.

Een harde eis van de Kamer was dat de invoering van de kilometerheffing de gemiddelde automobilist niets meer gaat kosten. Daarom wordt de aanschafbelasting bpm op termijn afgeschaft.

De kosten voor de invoering en exploitatie van de kilometerheffing mogen daarnaast niet meer dan vijf procent bedragen van de totale opbrengst.

Onduidelijkheid

Het onderzoeksbureau concludeert echter dat zowel de invoeringskosten als de exploitatiekosten hoger uitvallen. Er bestaat nog onduidelijkheid over een nieuwe provinciale belasting die de kosten voor de automobilist kan opdrijven.

Verder ziet het ernaar uit dat de automobilisten ook moeten gaan betalen voor het vervangen van de 'kastjes' in de auto, die zeven jaar meegaan. Dit kost ongeveer vierhonderd miljoen euro per jaar en is door de minister niet opgeteld bij de exploitatiekosten. Wanneer hij dat wel zou doen, loopt dit percentage op tot 12,2 procent van de jaarlijkse opbrengst van de kilometerheffing.

Mogelijk loopt het project ook nog extra vertraging op. De kans dat 2011 niet wordt gehaald, schatte Eurlings al op 85 procent. Volgens het onderzoeksbureau kan dit percentage nog verder oplopen.

Tussentijdse toets

Vraagtekens worden ook gezet bij de manier waarop de Kamer wordt geïnformeerd. Het lijkt erop dat belangrijke besluiten er doorheen worden gejast. De Kamerleden hadden voor de zomer nog geen beschikking over de resultaten van een tussentijdse toets om te bepalen of het project gereed was voor de volgende fase.

De conclusie luidde dat dit niet het geval was. De Kamer had dit rapport bij de besluitvorming moeten meenemen, maar de minister drong erop aan om snel een besluit te nemen.

Debat

De Tweede Kamer debatteert donderdag met Eurlings over de kilometerheffing. Volgens Emile Roemer van de grootste oppositiepartij SP heeft de minister heel wat uit te leggen. "Het systeem wordt veel te ingewikkeld en veel te duur." Roemer, tegenstander van de kilometerheffing, is verbolgen over de gebrekkige informatievoorziening. Dat de vervangingskosten niet worden verwerkt in de exploitatiekosten is 'niet eerlijk en niet zuiver'.

Ger Koopmans van de grootste regeringspartij CDA blijft een voorstander van de invoering van de kilometerheffing, maar heeft wel 'veel vragen'. "Ik wil weten of het project nog steeds haalbaar en betaalbaar is."

Kosten

Eurlings moet duidelijk maken of hij nog voldoende greep op het project heeft en moet duidelijkheid geven over de kosten. Zo moet er snel een besluit komen over de provinciale belasting. "Die hangt nu als een zwaard van Damocles boven het project."

De informatievoorziening van de minister aan de Kamer moet daarnaast 'zorgvuldiger en accurater'. Koopmans vindt niet dat zijn partijgenoot er besluiten doorheen probeert te jassen. "Wij kunnen als Kamer altijd zeggen dat het anders moet."