Carnivàle

Tweede seizoen van HBO's tv-serie Carnivàle, een fraai uitgewerkt drama over de strijd tussen goed en kwaad met veel mystieke elementen.

De strijd tussen goed en kwaad is geen nieuw thema. Sterker nog, het is het meest gebruikte thema sinds men is begonnen met het vertellen van verhalen. HBO is er erg goed in geworden om contemporaine arena's te verbeelden waar de oerstrijd langs hele schimmige lijnen is gaan lopen, maar voor Carnivàle is dit thema in de oorspronkelijke, mystiek-religieuze context geplaatst.

Great Depression

Voor het reli-thema zette scenarist Daniel Knauf de klok een eeuw terug. Carnivàle is gesitueerd in de zuidelijke staten van de VS, ten tijde van The Great Depression begin vorige eeuw. Een sombere periode waarin mensen ontvankelijker waren voor allerlei vormen van spiritualiteit. Ondanks de divine hoofdlijnen middels een Messiaanse jongen versus een diabolische priester, is de algehele atmosfeer zwanger van de mystiek. In het eerste seizoen zagen we hoe de jongen, Ben Hawkins (Nick Stahl), zijn moeder begroef, dakloos werd en daarna een lift kreeg van een toevallig (toevallig? In Carnivàle is niets toevallig) passerend kermisgezelschap van dwergen, tarotkaartlezers, helderzienden, slangenbezweerders en meer van zulks, bij wie hij zich aansluit. Een gezelschap dat zich Carnivàle noemt en in de periferie van de samenleving zit. Tegelijkertijd begon elders in het land een priester met het verspreiden van zijn - volgens hem - door goddelijke machten ingegeven boodschap.

En voilá: hier de freaky basis waarmee Knauf het zichzelf allesbehalve gemakkelijk heeft gemaakt. Een opzet als deze zou kunnen bezwijken onder hallucinerende scènes van nachtmerries en religieuze mumbo-jumbo. Zeker in dit tweede seizoen, omdat er in het eerste zo hoog werd ingezet met metafysische elementen. Er zijn immers té veel filmproducties geweest over hemel en inferno die zichzelf de das omdeden met computeranimaties die onze perceptie van de hel, ofwel de perceptie van het Grote Onbekende, in droefstemmende clichés vorm gaven. Alsof onze diepste angsten verbeeld kunnen worden door computergeeks met een Mac.

In Carnivàle maakt men niet de fout onze eigen verbeeldingskracht op een presenteerblaadje aan te reiken. Maar ze weten wel precies op welke knoppen ze moeten drukken om de suggestie van wat er misschien is, nog verder aan te jagen. Gevolg: Carnivàle is naast fascinerend soms werkelijk angstaanjagend eng. Echt eng. Die Knauf is beslist een genie om exact aan te voelen tot hoever hij moet gaan. En door deze rijk gevarieerde en offbeat-collectie personages kan hij werkelijk elke weg bewandelen die al millennia lang onze spirituele koers beheersen en onze eeuwige onderlinge strijd. Elk gevecht tegen de ander is het gevecht tegen onszelf, omdat we de ander zo graag het kwaad willen toeschrijven dat we in onszelf weten. Die wetenschap wordt diep weggestopt, dus zodra die ander is vernietigd, is de wereld weer clean - houden we ons keer op keer voor.

Messiaanse krachten

Een van de sterke aspecten aan Carnivàle is dat de integere Hawkins spartelt als een vis op het droge tegen zijn Messiaanse krachten. Hij ontdekt ze bij toeval in de excentrieke omgeving van dat kermisgezelschap, en betoont zich lang een buitengewoon onwillige gezondene. Heel leep laat Knauf bij de priester weer weinig onzekerheid bestaan over zijn kwade powers. Die geniet ervan, exploiteert ze, misbruikt ze om stukje bij beetje een imperium op te richten van volgelingen. Met zijn gespleten tong preekt hij zalvende woorden waar levensgevaarlijke boodschappen achter schuilgaan, waarbij de hem adorerende massa weer gewoon een icoon zoekt om tegenaan te schurken. Ook die herkenbaarheid is griezelig.

Beeldschoon

Buiten al dit biedt Carnivàle simpelweg beeldschone televisie. De personages zijn talrijk en prima uitgewerkt. Ze hebben elk hun eigen ontwikkeling en maken tegelijkertijd onderdeel van het geheel uit. De art direction is smetteloos. Die stoffige regio's van de broeierig hete zuidelijke staten, de smoezelige shirts, de muziek, die prachtige karavaan die door afgelegen gebieden reist en overal hun kermis op- en afbouwen: schitterend. Het is Danteske televisie op het snijvlak van fantasie en werkelijkheid.


Bestel deze dvd direct:


Carnivale - Season 2
Robert Duvall

Tip de redactie