Koopkracht stijgt alleen in 2014 door begrotingsakkoord

De koopkracht voor Nederlanders gaat er volgend jaar als gevolg van de herziene begrotingsplannen met 0,75 procent op vooruit ten opzichte van de eerdere plannen. Maar verder zijn de macro-economische effecten van het akkoord zeer beperkt.

In de jaren na 2014 is er geen sprake meer van een koopkrachtstijging, maar ook niet van verlies. 

Dat blijkt uit de donderdag gepresenteerde doorrekening van het Centraal Planbureau (CPB) van het akkoord dat het kabinet vorige week met de oppositiepartijen D66, ChristenUnie en de SGP sloot. 

Volgens eerdere berekeningen van het CPB zou het koopkrachtverlies op 0,25 procent uitkomen door het pensioenakkoord over de ambtenaren dat het kabinet vlak voor Prinsjesdag sloot. Tot die tijd dacht het CPB nog dat de koopkracht volgend jaar op een verlies van 0,50 procent zou uitkomen. 

De stijging van volgend jaar geldt voor alle inkomensgroepen, behalve de hoge inkomens die een lagere stijging van 0,5 procent tegemoet kunnen zien. Uitkeringsgerechtigden hebben volgend jaar het meeste profijt: een stijging van 1 procent.

Negatief is dat de groei van het bbp in alle jaren vrijwel onveranderd blijft als gevolg van het akkoord. 

Werkgelegenheid

De structurele werkgelegenheid stijgt met 0,6 procent.  De effecten op de arbeidsmarkt zijn op korte en middellange termijn beperkt, aldus het CPB.

De werkgelegenheidsdaling als gevolg van het in april afgesloten sociaal akkoord wordt nagenoeg gecompenseerd met een lagere zorgtoeslag en lagere werkgeverslasten, aldus het CPB.

Consumptie

De consumptie van huishoudens en de investeringen gaan er volgend jaar met 0,25 procent op vooruit door het akkoord. Maar ook hier geldt: het effect is beperkt. Want in de jaren 2015 tot en met 2017 is er al geen stijging meer ten opzichte van de eerdere cijfers.

Dit komt omdat het om incidentele lastenverlichtingen gaat, zoals de eenmalige belastingverlaging in box 2. 

Beweeg de cursor over het diagram om de percentages te zien. De gegevens zijn afkomstig van CPB. Bekijk hier een grote versie. - (c)NU.nl/Yarno Ritzen

Overheidstekort

Woensdag bleek uit een beperkte doorrekening van het CPB al dat het overheidstekort, het EMU-saldo, met 700 miljoen euro oploopt in 2013 en 2014.  In de jaren 2015 tot en met 2017 verslechtert het tekort met 600 miljoen euro.

Het kabinet ging voor 2014 nog uit van een begrotingstekort van 3,3 procent, maar dit loopt door het akkoord dus verder op.

Dat het overheidstekort oploopt is geen goed nieuws richting Brussel, dat Nederland juist aan strikte afspraken over het tekort wil houden. Officieel is maar een tekort van maximaal 3 procent toegestaan. 

Reacties

Eddy van Hijum van het CDA ziet in de cijfers een bevestiging dat er geen structurele banengroei is. "Dat was precies de kern van onze kritiek'', aldus Van Hijum. "De economische groei wordt niet versterkt en de werkgelegenheid neemt niet toe. Dat laten deze cijfers keihard zien.''

PVV-leider Geert Wilders noemt het akkoord als gevolg van de CPB-doorrekening een 'nulakkoord'. "Nederland heeft de komende jaren economische groei, banen en koopkracht nodig en dit akkoord levert op die punten drie keer een dikke nul op. Wat een waardeloos gepruts", aldus Wilders.

D66-Tweede Kamerlid Steven van Weyenberg ziet juist positieve punten aan het akkoord. "De structurele werkgelegenheidsgroei gaat van 0,3% naar 0,6%. Onze ambitie is 50.000 banen, daarvan zijn er met deze cijfers 35.000 gerealiseerd." Volgens de D66'er is het kabinet in samenwerking met de drie oppositiepartijen dan ook goed op weg. 

Achtergrond: overzicht begrotingsakkoord

Lees meer over:
Tip de redactie