Alice in Chains doet vergane glorie herleven in de Melkweg

AMSTERDAM – In april 2002 werd de muziekwereld toch nog onverwacht opgeschrikt door een bericht waarvan iedereen al jaren vreesde dat het zou komen. Layne Staley, leadzanger van de grungeband Alice in Chains, werd dood gevonden in zijn huis na een fatale overdosis.

Het leek het doodsvonnis te zijn voor een van de fakkeldragers van de Seattle-scene, wiens laatste studioalbum uit 1995 stamde. Maar niets bleek minder waar.

In 2005 pakten de drie overgebleven bandleden de draad weer op en begonnen tot ieder verrassing voorzichtig te werken aan nieuw materiaal.

Een nieuwe zanger werd gevonden in de persoon van William DuVall, een vriend van de band. De muziekwereld stond op zijn kop en vooral oude fans deden van zich spreken: Layne Staley kon niet vervangen worden. DuVall begon zijn nieuwe baan met een lawine aan vooroordelen en in voetafdrukken die bijna onmogelijk gevuld leken te kunnen worden.

Preview

Het nieuwe album van de band is inmiddels klaar en het verse viertal doet als preview een korte tour door Europa. Ook de Amsterdamse Melkweg wordt aangedaan.

De band begint hun set veilig, met oud materiaal van doorbraakalbum Dirt: Rain When I Die, Angry Chair, Them Bones en Dam That River met een uitstapje naar het nog wat oudere Man in the Box.

Pas als zesde nummer komt er nieuw materiaal voorbij, A Looking in View. Met een minuut of zeven vrij lang, maar wel weer een heerlijk Alice in Chains-nummer. Het nieuwe werk is als vanouds ‘long, slow and heavy. Go figure’ zo grapt zanger/gitarist Jerry Cantrell daar later zelf over.

Struikelpunt

De band klinkt gelukkig nog steeds als een klok, om niet te zeggen beter dan voorheen. En foei wat zijn die oude nummers toch eigenlijk ontzettend goed. Vergane glorie van weleer herleeft. Maar dan het grote struikelpunt: die nieuwe zanger.

DuVall is iemand die je op straat, ondanks zijn opvallende afro, straal voorbij zou lopen, terwijl Staley in de grootste stadions de bezoekers op de achterste rijen nog het idee wist te geven dat hij hen persoonlijk aansprak.

Staley was bovendien gezegend met een stemgeluid dat door je ziel sneed, waar DuValls vocalen hooguit een dragende functie hebben. Vooral in het semi-akoestische Nutshell, wat door Cantrell wordt opgedragen aan Staley (‘this one is for another member of Alice in Chains’), valt DuVall enigszins door de mand.

Muur van geluid

Nu de enorme muur van geluid hem niet meer kan ondersteunen en de galm- en delayeffecten op zijn stem wel heel erg door klinken valt extra op hoeveel zijn timbre verschilt van zijn voorganger. Daarbij staat DuVall soms zo te knijpen met zijn stembanden dat het op Nickelback begint te lijken.

Ook de zangers uitvoering van Would? is helaas matig. Het nummer werd geschreven door Cantrell voor zijn aan een heroïne-overdosis overleden vriend Andrew Wood, en kreeg gezongen door de zelf ook drugsverslaafde Staley een sinistere extra dimensie. DuVall mist dit inlevingsvermogen en dat maakt zijn uitvoering minder sterk.

Rooster

Daar tegenover staat de gedreven uitvoering van Rooster, het laatste nummer van de toegift. Als één stem meegezongen door het publiek, van de hoge ooooh oooooh’s uit de intro, tot de oerschreeuw in het laatste refrein, levert dit het mooiste moment van het concert op.

Een ander pluspunt van DuVall is zijn interactie met het publiek. Zeker bij de latere optredens van Alice in Chains was Staley dusdanig in zichzelf gekeerd dat van contact met het publiek vrijwel geen sprake was. Tegelijkertijd weet hij zijn plaats. De fans staan er in eerste instantie toch echt voor Cantrell en DuVall gunt de gitarist die ruimte.

Plezier

Ook nieuw is het oprechte plezier waarmee de band op het podium staat. Er wordt onderling ontzettend veel gelachen en gegeind, wat een bijzonder vreemd contrast oplevert met de doorgaans duistere teksten en zwaar aangezette muziek van de band.

Bij nieuwe nummers lijkt DuVall beter in zijn element, alsof er een last van zijn schouders af valt en hij eindelijk zichzelf kan zijn. De oude nummers worden vooral gered door de voornoemde effecten over de zang en de duale zanglijnen met Cantrell, waardoor ‘het oude geluid’ nog min of meer overeind blijft.

Hierdoor slaat het eindresultaat van de vernieuwde Alice in Chains positief uit. De nieuwe nummers beloven veel goeds voor het aanstaande album en voor wie niet te veel op de zang let klinkt het als vanouds.

DuVall zal Staley nooit kunnen vervangen of doen vergeten, maar dat hoeft eigenlijk ook niet. De herboren Alice in Chains lijkt een hernieuwde carrière geheel waardig.

Het nieuwe album van Alice in Chains, Black Gives Way to Blue, komt uit op 29 september.