Wow-kandidaten

Deze week vieren de Republikeinen hun politieke feestje in Tampa, Florida. Lekker warm daar (30 graden komende week). Door Charles Groenhuijssen

Foto:  Getty Images

Da’s maar goed ook want tijdens de partijconventie komt de warmte niet van kandidaat Mitt Romney. Als hij in november wint, is dat vooral omdat veel Amerikanen niet nog eens vier jaar Barack Obama willen. Landelijk verliest Obama nu snel terrein in de opiniepeilingen.

Je hebt bij Amerikaanse (en andere) verkiezingen twee soorten kandidaten. Je kunt van een paar mijl afstand zien en ruiken in welke groep een kandidaat thuis hoort.

1. Je hebt de ‘wow’-kandidaten. Zo iemand waar zelfs de tegenstanders toegeven dat het een excellente kandidaat is. Om jaloers op te zijn.

2. Alle anderen. Brave types, mooie carrieres, fijne gezinnen, ijverige ‘campaigners’. Maar niet ‘wow’. Meer ‘tsja..’.

Hoop

Mitt Romney is er een uit de categorie – verbaast u dat? – 2. Even ter vergelijking: Wie vallen er dan in de eerste categorie? Barack Obama in 2008. Kijk naar de huilende mensen bij zijn speeches. Het oprechte enthousiasme dat hij bij tientallen miljoenen wekte. Door hem kregen mensen weer hoop.

Ietsje verder terug Bill Clinton natuurlijk. Een getalenteerde spreker, onvermoeibare ‘campaigner’. Ook zo iemand die hoop wekte. Zijn geboortedorp heette zelfs ‘Hope’. Veelzeggend was het optreden van Fleetwood Mac bij zijn overwinning ‘Don’t stop thinking about tomorrow’.

Nog meer? Poeh, lastig. Republikein Ronald Reagan natuurlijk (‘It’s morning again in America’) en nog verder in het verleden John Kennedy (‘Een nieuw tijdperk’).

Dan laat ik dus heel veel kandidaten en zelfs ex-presidenten onvermeld. Te weinig ‘wow’. Zelfs Obama wordt nu een twijfelgeval. Maar over Romney hoeven we gelukkig niet te twijfelen: Een matige kandidaat. Niet ‘wow, maar ‘tsja’.

IJskonijn

Romney is een ijskonijn. Hij beweegt stijfjes. Bij zijn speeches denk ik binnen 90 seconden aan héél andere dingen. En ja hoor, hij glimlacht stralend, zwaait enthousiast, doet een extra knoopje los van zijn dasloze overhemd, omhelst partijgenoten …maar is het écht? Mwah, niet dus.

De campagne van Barack Obama heeft die beeldvorming rond Mitt Romney nog eens extra aangeblazen. Romney is niet alleen afstandelijk en koel maar ook nog eens een meedogenloze, zichzelf verrijkende kapitalist. En over zijn inkomen van tientallen miljoenen dollars betaalt hij wel érg weinig belasting. Hij zorgt vooral goed voor zichzelf.

Dat zet kwaad bloed bij linkse kiezers. Maar dat is voor Romney geen probleem want die stemmen toch op Obama. Maar de twijfelaars in het midden trekken zich er wel wat van aan. Ze zijn ideologisch niet heel links of rechts. Dus kijken ze naar de persoon van de kandidaat. Obama was op dat vlak sterk in 2008. Met Romney is het dit jaar zwaar behelpen.

Alles wijkt

En was dat maar het enige probleem. Zijn godsdienst (hij is Mormoon) is voor veel christelijke kiezers een pijnlijk punt. Romney krijgt ook terecht het verwijt dat hij over wel erg veel onderwerpen (abortus, belastingen, gezondheidszorg, wapenbezit, hulp aan armen) van mening verandert. Alles wijkt voor zijn tomeloze politieke ambitie.

Hij is dus niet alleen erg koeltjes maar ook nog eens weinig standvastig. Een ‘wimp’ heet dat hier. Niet fijn als je zo genoemd wordt als toekomstige Commander-in-Chief. De gezaghebbende Economist vraagt zich deze week op de omslag zelfs af: “Mitt, waar geloof je nu écht in?” We zullen er ook deze week níet achter komen.

PS. Zat nog eens na te denken: Hoeveel ‘wow’-kandidaten heeft de Nederlandse politiek voort gebracht? Nog niet de vingers van 1 hand? Fortuyn, Van Mierlo, Wiegel, Den Uyl …. En dan?

Al het nieuws over de Amerikaanse verkiezingen