Opsmuk

Het Gesprek is een mooi en gedurfd initiatief. Zo, dat is gezegd, dan kan het verder over de inhoud gaan. Door Paul de Lange.

Want dat het daar om moet draaien, werden de initiatiefnemers van de nieuwe tv-zender vooraf niet moe te benadrukken. Uitgebreid maakten de betrokkenen duidelijk - onder andere in de door hun zo verfoeide Hilversumse praatprogramma's - hoe ze het anders wilden aanpakken.

Diepte

"Er wordt op tv alleen maar gepraat in kwinkslagen en korte soundbytes" vond Derk Sauer. "Ik heb genoeg van de korte gesprekken die Hilversum heeft te bieden: zeven minuten" klaagde Felix Rottenberg. "En dan moet je eerst ook nog een voorgesprek houden" hekelde Huub Stapel.

Niets van dat alles in Het Gesprek. Ruim de tijd nemen voor een gast zou het devies worden, een uur lang praten met een enkele persoon eerder regel dan uitzondering. De diepte in, voldoende ruimte om allerlei zijpaden te verkennen, en die mochten dan heus een keer doodlopen, zo was de belofte.

Na twee weken zijn er twee conclusies. Een: de makers hebben woord gehouden. Twee: een willekeurig uur van Het Gesprek kijken is nauwelijks vol te houden.

Heks

Dat ligt niet eens zozeer aan de interviewers. Zo haalt de ervaren Ursul de Geer eruit wat erin zit als schrijfster annex heks Susanne Smit aanschuift. En weet de onervaren Jan Marijnissen heus wel hoe vragen stellen in zijn werk gaat (al is het even wennen om uit de mond van de SP-leider te horen dat 'we er even tussenuit gaan voor de reclame').

Bovendien zullen de makers ongetwijfeld snel leren. Na de vraag aan Catherine Keyl of een boek schrijven haar moeilijk lijkt, en haar antwoord dat ze er al drie heeft geschreven, weet Huub Stapel nu ook waar een voorgesprek toe dient.

Gebabbel

Maar Het Gesprek maakt vooral duidelijk hoe je als kijker anno 2007 onbewust compleet bent gedeformeerd. Kijken naar twee pratende mensen op tv, zonder enige opsmuk of tijdsafbakening, het is haast niet meer te doen. De ogenschijnlijk functieloze formats, rubrieken, timeslots, bumpertjes, decors en tunes van de Hilversumse praatprogramma's hebben zich diep in onze breinen genesteld.

Bij elkaar vormen ze de opmaak die de gesprekken aankleedt. Misschien ooit slechts bedoeld ter verfraaiing van het plaatje dat tv nou eenmaal biedt, maar inmiddels verworden tot noodzakelijke voorwaarde om een interview ├╝berhaupt te volgen.

Bedenk eens wat voor ondoenlijk lange zit een programma als De Wereld Draait Door zou zijn zonder inleidend gebabbel, rubrieken met grappige fragmenten, tunes of publiek.

Verloren

Zelfs grote uitzondering Zomergasten, waarin urenlang een gast centraal staat, zou nergens zijn zonder aankleding in de vorm van fragmenten - daaraan ontleent het programma tenslotte zijn bestaansrecht.

Het Gesprek is als een krant zonder opmaak, waarin koppen, foto's of alinea-indelingen ontbreken. Hoe goed de inhoud ook wordt, die zal in deze vorm verloren gaan. Dat veel gesprekken nul kijkers (internetkijkers niet meegerekend) trekken, wijst daar in ieder geval wel op.

Het Gesprek

Tip de redactie