O schone bloem ... koolstronk

Baanbrekend onderzoek toont aan dat mensen elkaars zinnen graag aanvullen, en dat ze daar behoorlijk bedreven in zijn. En soms ook niet. Door Raymond Noë van Onze Taal.

- Kijk, dat vind ik nou leuk.
- Wat?
- Onderzoekers hebben ontdekt dat mensen die met elkaar spreken elkaar steeds …
- … in de rede vallen?
- Nee. Ze vullen elkaar aan. Dat wil zeggen, de een probeert te voorspellen hoe de ander …
- ... gaat reageren?
- Nee, hoe de ander zijn zin zal afmaken.
- Beter een half ei …
- Juist. Dat werk. Mensen zijn daar heel goed in, hebben ze ontdekt. Heeft allemaal te maken met ervaring. Omdat ik in het verleden al honderd-en-tig keer ‘ik hou van je’ tegen je heb gezegd, weet je nu wel dat na ‘ik hou van’ niet ‘jenever’ volgt.
- O ja, haha, net zoals ‘O schone bloem …’
- … koolstronk. En ‘Mag ik je kussen …’
- ... opschudden? Ja, blijft leuk. Maar da’s toch helemaal niets …
- … nieuws? Nee, eigenlijk niet. Net zoiets als onderzoek doen naar dat mensen gaan vloeken als ze boos zijn, maar dat dat niet …
- ... helpt?
- Nee, het helpt juist wel. Ik wou zeggen dat dat niet door iedereen gewaardeerd wordt. En vorige week was er een onderzoek, waaruit bleek dat als je ‘pijnwoorden’ hoort ...
- Pijnwoorden?
- Ja, woorden als ‘pesten en ‘martelen’ en ‘folteren’. Woorden die aan pijn doen denken. Dus als je die hoort ...
- ... ga je aan pijn denken?
- Yep. Je hersenen gaan alvast in de pijnstand staan, zeg maar. Je associeert pijnwoorden met pijn. Net zoals je van de woorden ‘boterkoek’ en ‘appeltaart’ een beetje gaat kwijlen. Wist iedereen al, niets nieuws onder de zon. Allemaal een kwestie van associëren …
- ... en aanvullen, dus. En ook allemaal op grond van ervaring. Same thing, dus.
- Ja, op zo’n …
- … fiets.
- … manier.
- Maar waarom hebben ze dan toch onderzocht hoe mensen elkaars zinnen aanvullen?
- Waarom legt een kip een ei? De onderzoekers zeggen dat het handig is voor spraaktherapeuten en reclamemakers als ze weten dat ze kunnen inspelen op de voorkennis van hun patiënten en cliënten.
- O ja. En daar kunnen die reclamejongens dan mee spelen. Komt tijd, komt ...
- ... Grolsch, ja. Maar doe mij maar heerlijk helder …
- … bronwater. Ja ... ik krijg er dorst van. Wil je nog een proseccootje ...
- Heel graag.
- ... voor me halen? De fles staat in de koelkast.

Reageren? Ga naar www.onzetaal.nl.

Tip de redactie