Comey gelooft dat hij is ontslagen om Ruslandonderzoek

James Comey, de voormalige baas van de Amerikaanse federale politie FBI, twijfelt er niet aan dat hij is ontslagen vanwege het FBI-onderzoek naar de Russische inmenging tijdens de presidentsverkiezingen. Dat stelt hij donderdag tijdens een hoorzitting van de inlichtingencommissie van de Amerikaanse Senaat.

Lees hier alle ontwikkelingen na via ons liveblog.

"Ik weet het uiteraard niet zeker, maar volgens mij had het met het Ruslandonderzoek te maken", aldus Comey. "We hadden een vreemde relatie, hij (de Amerikaanse president Donald Trump, red.) wilde iets van me dat ik hem niet gaf. Ik ben ontslagen omdat er iets veranderd moest worden aan het onderzoek naar de Russen." 

Trump heeft volgens Comey druk uitgeoefend op het onderzoek naar de Russen. Comey stelt negen keer een een-op-een gesprek te hebben gehad met de president. Trump zou hebben gezegd: "Ik heb trouwe mensen nodig en ik verwacht loyaliteit". Comey zei hierop dat hij "eerlijk loyaal" zou zijn.

De advocaat van Trump, Marc Kasowitz, laat in een reactie weten dat Trump nooit om loyaliteit zou hebben gevraagd. 

In het FBI-onderzoek is een speciale rol weggelegd voor Trumps voormalige veiligheidsadviseur Michael Flynn, die meerdere keren contact zou hebben gehad met Russische diplomaten. Volgens Comey vroeg Trump hem niet rechtstreeks of het FBI-onderzoek naar Flynn kon worden stopgezet. ''Ik zag het meer als een aanwijzing. Dit is wat hij wil dat ik doe'', zei Comey, die aangaf geen gehoor te hebben gegeven aan het vermeende verzoek.

Ontslag

Comey werd begin mei ontslagen als baas van de FBI omdat hij incorrecte uitspraken zou hebben gedaan over het onderzoek naar de e-mailaffaire rondom de Democratische Hillary Clinton. Toen al deden de vermoedens de ronde dat er meer aan de hand was. In de weken die volgden kwamen er steeds meer details over het ontslag naar buiten.

Zo publiceerde The New York Times dat Comey de gesprekken met Trump had opgeschreven. Dit deed hij, zegt hij donderdag, op basis van een ''onderbuikgevoel''. Hij vermoedde dat hij dergelijke verslagen nodig zou hebben om de FBI ''te beschermen'' en dat hij er rekening mee hield dat Trump zou liegen. Comey erkent dat hij een vriend heeft gevraagd door hem opgetekende informatie over de gesprekken met Trump te delen met de pers. ''Ik dacht: dat zal leiden tot de benoeming van een speciale aanklager.''

Trump twitterde als reactie op het verhaal van The New York Times dat hij de opnames van de gesprekken met Comey zou vrijgeven. "Heer, ik hoop dat er opnames zijn, geef ze allemaal vrij", reageerde Comey hier donderdag op.

Kasowitz suggereert dat er waarschijnlijk een onderzoek komt naar de lekken van Comey.

Leugen

Tijdens de hoorzitting van donderdag, een van de vele onderzoeken die lopen naar Russische inmenging bij de presidentsverkiezingen, ging hij dieper in op het ontslag van Comey door Trump als hoogste baas van de FBI. Comey stelt dat Trump hem eerder meermaals liet weten dat hij vond dat Comey zijn werk goed deed. Dat hij begin mei opeens moest opstappen omdat het een puinhoop was bij de FBI, noemt hij een "leugen''. 

Dat de Russen zich met de presidentsverkiezingen in 2016 hebben bemoeid is een feit waar Comey niet aan twijfelt. Volgens hem vond de eerste cyber-inmenging van de Russen plaats in de zomer van 2015. "Ik heb hier met de vorige regering (Obama) over gesproken. De regering moest kiezen hoe ze zouden reageren." 

Volgens Comey zullen de Russen zich in de toekomst weer bemoeien met de verkiezingen. "Zeker weten, ze komen terug. Dit is niet een zaak voor de democraten of republikeinen alleen, het is een zaak voor het Amerikaanse volk."

139 dagen

De uitkomst van de hoorzitting kan grote gevolgen hebben voor het nu 139 dagen durende presidentschap van Trump. Zowel vanuit de Democraten als de Republikeinen is steeds meer kritiek te horen over de lopende gang van zaken.

Het Witte Huis laat donderdag weten dat Trump blij is dat Comey heeft bevestigd dat hijzelf geen onderwerp is van het FBI-onderzoek. "De president is geen leugenaar", voegt de woordvoerder er aan toe. Trump zelf houdt tijdens het einde van de hoorzitting een speech op de Faith and Freedom Coalition-conferentie. Het is onduidelijk of hij hieraan voorafgaand de hoorzitting heeft gevolgd. 

Tip de redactie