AMSTERDAM - Een 23-jarige Nigeriaan heeft vrijdagavond een kleine explosie veroorzaakt op een vlucht tussen Schiphol en de Amerikaanse stad Detroit.

Foto:  ANP

 Bekijk video

In eerste instantie maakte luchtvaartmaatschappij Delta Air Lines bekend dat hij vuurwerk had afgestoken. De Amerikaanse regering bestempelde het incident echter al snel tot 'poging tot terrorisme'.

Kort voor de landing in Detroit klonk in het vliegtuig een knal, vergelijkbaar met een champagnekurk of een ballon die wordt doorgeprikt, verklaarden passagiers tegenover CNN.

Poeder

De dader vertelde de autoriteiten dat hij explosief poeder op zijn been had vastgetapet. Hij gebruikte daarnaast een injectiespuit gevuld met chemicaliën. Door die twee met elkaar in contact te brengen werd een ontploffing gegenereerd

Ooggetuigen zagen vervolgens vlammen en rook opstijgen van de zitplaats van de Nigeriaan, waarop paniek uitbrak. Drie mensen, onder wie de dader, liepen brandwonden op.

Obama

De Amerikaanse president Barack Obama houdt de situatie nauwlettend in de gaten. Het staatshoofd gaf opdracht tot verhoogde veiligheidsmaatregelen voor het luchtverkeer.

Obama brengt de kerstdagen door op Hawaï met zijn gezin.

Overmeesterd

De Nigeriaan werd kort na de ontploffing overmeesterd door een passagier. Medepassagiers en bemanningsleden slaagden erin het vuur te doven met brandblussers en dekens.

Ze sleepten de dader naar de voorkant van het vliegtuig, weg van de andere passagiers.

al-Qaeda

Na zijn daad zou de man verklaard hebben dat hij handelde in opdracht van terreurorganisatie al-Qaeda.

Pete King, een lid van de nationale veiligheidscommissie van het Huis van Afgevaardigden, zei dat de Nigeriaan voorkomt in databases die verband houden met terrorisme. ''Ik denk dat hij inderdaad banden met al-Qaeda heeft'', zei King. ''Zijn naam kwam vrijwel direct tevoorschijn.''

Abdulmutallab

Het gaat om de 23-jarige Nigeriaan Farouk Abdulmutallab. Hij volgt een technische studie aan de University College in London, berichtten Amerikaanse media zaterdag.

Over zijn voornaam bestaat nog verwarring. Sommige Amerikaanse media reppen van Abdul Farouk Abdulmutallab, andere spreken van Umar Farouk Abdulmutallab. Bij beide varianten baseren media zich op officiële bronnen.

Het explosief dat de Nigeriaan tot ontploffing wilde brengen was ''tamelijk geavanceerd''. King stelt dan ook: ''Dit had een ramp kunnen zijn''.

De man was in de Nigeriaanse stad Lagos op KLM-vlucht 588 naar Schiphol gestapt. In Amsterdam stapte hij over op een andere vlucht, zonder opnieuw gecontroleerd te worden, stelt CNN. Volgens zijn visum reisde hij naar de VS voor een religieuze ceremonie.

KLM

De KLM was niet verantwoordelijk voor het onderzoeken van passagiers die in Nigeria aan boord zijn gegaan van een vlucht naar Schiphol.

Dat heeft een woordvoerster van de luchtvaartmaatschappij zaterdag gezegd. ''Wij zijn slechts vervoerder'', aldus de zegsvrouw.

Controle van passagiers is een verantwoordelijkheid van de plaatselijke autoriteiten, zoals dat op Schiphol in handen is van de Koninklijke Marechaussee.

De man, de 23-jarige Nigeriaan Farouk Abdulmutallab, was in Lagos in zijn vaderland aan boord gegaan van vlucht KLM-vlucht 588. Op Schiphol stapte hij over op de vlucht naar Detroit.

Transitgebied

Volgens een woordvoerder van de Koninklijke Marechaussee is de Nigeriaan niet buiten het zogenoemde transitgebied op de luchthaven geweest, waar mensen van de ene op de andere vlucht overstappen.

''Hij heeft geen inreisverzoek gedaan",' aldus de zegsman. ''Hij is niet langs de paspoortcontrole geweest.''

Extra maatregelen

De NCTb in Den Haag liet ook weten dat  de Amerikaanse autoriteiten luchtvaartmaatschappijen wereldwijd hebben gevraagd extra maatregelen te treffen voor vluchten naar de Verenigde Staten.

Op Schiphol zijn deze zaterdagochtend per direct ingevoerd. De luchthaven verwacht zaterdag geen al te grote problemen omdat het een rustige dag is.

De extra maatregelen houden onder andere in dat reizigers op vluchten naar de Verenigde Staten allemaal worden gefouilleerd en dat handbagage scherper wordt gecontroleerd. Schiphol zet extra personeel in om eventuele problemen het hoofd te bieden.

Hulp Engeland en Nigeria

De veiligheidsdiensten in Groot-Brittannië en Nigeria helpen de collega's in de Verenigde Staten in het onderzoek. Vice-president Goodluck Jonathan van Nigeria gaf een verklaring uit waarin hij de Amerikaans opsporingsinstanties alle hulp toezegde bij het lopende onderzoek.

De verdachte zou studeren aan de University College Londen (UCL) in Groot-Brittannië. Een woordvoerster van de politie in Londen zei zaterdag dat er op dit moment naspeuringen worden gedaan in de hoofdstad van het Verenigd Koninkrijk.