Met deze verrukkelijk rare roman laat de auteur zijn originele sprankelproza eindigen in een finale als een mokerslag.

In het 300 zielen tellende dorp in een afgelegen Spaanse streek wordt de kerkdienst verzorgd door een televisie op het altaar.

De pastoor heeft zelf geen tijd om zijn parochianen toe te spreken. Hij heeft het te druk met coke snuiven, mannen versieren en whisky drinken in een van de weinige kroegen die het dorp rijk is.

Ereprijs

Welkom in de bizarre wereld van de Spaanse auteur Tusset, die nog een ereprijs tegoed heeft voor de roman met origineelste titel: “Het beste wat een croissant kan overkomen”. Een boek dat hem in 2007 prompt tot cult-auteur bombardeerde.

Het dorp met die tv-pastoor is wel meer malloten rijk. Neem de gepensioneerde arts die voor een glaasje single malt zijn snijdende gevoel voor humor etaleert. Rumoerige dorpsjeugd met blauw, groen en rood geverfd haar die koeterwaals brabbelt en hun verveling wegsnuift en –zuipt.

Bijnamen

Mensen hebben naargelang hun tic bijnamen als ‘trutje van de bar’, Robocop en Malacaín, de Fransman en Heidi, Rito en het Kleermakertje. En dan heb je nog een varkensslachter.

Om die laatste is T, agent uit de grote stad, in dit surreële oord neergestreken onder codenaam P. In de omgeving is het lijk gevonden van een oude vrouw die als een varken is geslacht en uitgebeend. In haar mond vonden ze een papiertje met de tekst ‘In de naam van het varken’.

T in NY

Maar eerst maken we mee hoe het T in New York is vergaan, waar hij een aanvraag indiende voor een functie bij de politie. En daar zien we T nog meer uitspoken maar omwille van de verrassing – dat plezier wil je de lezer niet onthouden – volstaat het om te zeggen dat T’s wegen verbijsterend zijn, raadselachtig en je krijgt er flink kippenvel van.

Ondergeschikte moordzaak

Ondertussen zit hoofdcommissaris Pujol, die met de coördinatie van de moordzaak is belast, zich voor te bereiden op zijn pensioen. Met zijn zielsgelukkig huwelijk is Pujol een vreemd eendje in de bijt, en zijn recherchewerk speelt ook geen noemenswaardige hoofdrol in het verhaal.

Zijn vertederend huwelijksleven wel. Maar pas aan het eind, als duidelijk wordt dat deze roman zich afspeelt rondom de periode die de wereld op haar grondvesten deed schudden, begrijpen we waarom Tusset überhaupt het detectiveplot naar de achtergrond had verbannen.

Waanzin is waanzin

Want ook P’s verblijf in het dorp lijkt nergens op een undercoveroperatie. Als buitenstaander draait hij min of meer mee, in dit oord waar de bewoners zich bewust zijn van hun tekortkomingen en idioterieën, maar ze rooien het met elkaar.

Totdat T/P de buitenstaander een grens oversteekt en chaos uitbreekt. Een chaos die vergelijkbaar is met de dag waarop ook voor de westerse wereld een grens werd overschreden.

Waanzin

Het anarchistische staartstuk van “In de naam van het varken” levert naast de duizenden andere zinloze doden ook in het dorp een dode op; een waarvan de allerbeste rechercheurs van de wereld tezamen nooit de doodsoorzaak zouden kunnen achterhalen.

Mits ze Tusset erbij roepen, en die zal zeggen dat de ratio nu eenmaal niet altijd opgaat. Soms is waanzin gewoon waanzin – of het nu de moord op één persoon of op duizenden tegelijk betreft. Het is wel een finale die me er prompt een ster deed toevoegen.