'Prins Bernhard was lid van NSDAP'

AMSTERDAM - De sympathie van prins Bernhard voor en zijn betrokkenheid bij Duitse nationaalsocialistische organisaties is aanzienlijk groter dan hij later deed voorkomen.

Dat concludeert schrijfster Annejet van der Zijl in haar proefschrift Bernhard. Een verborgen geschiedenis, waarop zij donderdag in Amsterdam promoveerde.

Tijdens een vijf jaar durend onderzoek stuitte Van der Zijl op een lidmaatschapskaart van de Deutsche Studentenschaft die door Bernhard van een handtekening was voorzien.

De Deutsche Studentenschaft was een studentenvereniging met een nationaalsocialistische signatuur, die om die reden in 1945 door de geallieerden werd verboden.

Op deze kaart wordt onder andere melding gemaakt van Bernhards lidmaatschap van de nationaalsocialistische partij NSDAP.

Universiteit

Het document bevindt zich in het archief van de Humboldt Universität - de voormalige Friedrich-Wilhelm Universität - in Berlijn, waar Bernhard begin jaren dertig studeerde.

Afgaande op de informatie op de lidmaatschapskaart heeft de destijds 21-jarige Bernhard zich in de herfst van 1932 aangemeld bij de Studentenschaft. Hierbij vulde hij zelf zijn personalia in.

Gegevens

Later is de kaart aangevuld met gegevens over onder andere zijn lidmaatschap van de SA (Sturmabteilung), de NSDAP, de Deutsche Luftsport Verband en de tennisclub van de eveneens gelijkgeschakelde corpsvereniging Borussia.

In december 1934, toen hij zich als student uitschreef, is de kaart voorzien van een aantekening waaruit blijkt dat het lidmaatschap was beëindigd.

Regime

Bernhard zelf heeft tot zijn dood ontkend lid te zijn geweest van de NSDAP of gesympathiseerd te hebben met het Hitler-regime.

Dat zei hij nog in een serie gesprekken die de prins kort voor zijn dood hield met de Volkskrant. ''Ik kan met de hand op de Bijbel verklaren: Ik was nooit een nazi'', liet hij optekenen.

SS

Wel heeft Bernhard herhaaldelijk verklaard dat hij korte tijd aspirant-lid was van de SA en/of de SS. Dat deed hij naar eigen zeggen om een politiek examen te vermijden dat noodzakelijk was om zijn studie voort te zetten.

Volgens Van der Zijl bestond een dergelijk examen ten tijde van zijn studie helemaal niet.

De promotor van Van der Zijl is Hans Blom, oud-directeur van het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie.

Commissieleden zijn schrijver Geert Mak en historicus Cees Fasseur, die bekendheid verwierf met zijn boeken over leden van de koninklijke familie.

Tip de redactie