'Benoeming grachtengordel tot werelderfgoed berust deels op misverstand'

Er zit een fout in de beschrijving van de grachtengordel op de werelderfgoedlijst van Unesco. Deze fout zou er bij de benoeming ingeslopen zijn, maar nooit ontdekt.

Dat beweert historicus Egbert de Haan in Het Parool. In de omschrijving op de site van Unesco staat dat voor de aanleg van de grachtengordel er moerasland moest worden drooggelegd. Dit is echter helemaal niet het geval, zegt De Haan. Op de plaats waar de grachten nu liggen, was voorheen helemaal geen moeras.

Voordat de stad in de zeventiende eeuw werd uitgebreid met onder meer de bekende grachten, was een groot deel van de stad al bewoond. Dus van moerasland was geen sprake. Volgens De Haan lijkt de moeras-theorie te verwijzen naar de veenontginningen, maar dat gebeurde eeuwen daarvoor.

"Dat het enigszins drassig land was zal ongetwijfeld waar zijn, maar van een moeras was absoluut geen sprake", schrijft De Haan.

Icomos

Hoe de fout in de omschrijving van Unesco is gekropen is niet helemaal bekend. Maar Icomos, een orgaan dat Unesco adviseert over de toekenning van het werelderfgoed-label, beschrijft in haar advies dat er sprake was van "draining the swamp". Die commissie heeft het voorstel dat Amsterdam schreef voor Unesco dus waarschijnlijk verkeerd geïnterpreteerd.

Om de grachtengordel voor te dragen als werelderfgoed werd er een nominatiedossier van liefst 1496 pagina's geschreven. Dit beschreef alle facetten van de grachtengordel. Maar in dit dossier komt het woord "moeras" niet eens voor, volgens De Haan.

In 2010 werd de "zeventiende-eeuwse grachtengordel van Amsterdam binnen de Singelgracht" benoemt tot werelderfgoed.

Lees meer over:
Tip de redactie