Regeringsleiders eens over Europese grondwet

BRUSSEL - De Europese regeringsleiders hebben vrijdagavond namaandenlang overleg overeenstemming bereikt over een grondwet, diede EU soepeler moet laten draaien. De zoektocht naar een nieuwevoorzitter van de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van deunie, is echter mislukt. Daarvoor is later extra overleg nodig.

De grondwet, die in 2009 van kracht wordt, maakt een einde aande roulerende voorzitterschappen van de EU. Daarvoor komt een vastevoorzitter of president voor 2,5 jaar in de plaats. Verder komen erenkele zetels bij in het Europees Parlement en krijgt de EU eeneigen minister van Buitenlandse Zaken.

Veto

Nederland heeft in de grondwet vast kunnen leggen dat het alsgrootste nettobetaler aan de EU een veto mag blijven uitsprekenover de Europese begroting. Voor het behoud van de koers van deeuro is afgesproken dat lidstaten in economisch goede tijden extrahun best moeten doen om hun overheidstekort op orde te krijgen.

Bovendien wist Nederland te bedingen dat de Europese Commissieeen vinger in de pap krijgt bij de bewaking van deEU-begrotingsregels, al gaan de afspraken hierover niet zover alspremier Balkenende had gewild. Ook is het Nederland niet gelukt hetEuropees Hof te betrekken bij het aanpakken van lidstaten met eente hoog tekort.

Topberaad

Nederland kreeg over het europact pas zijn zin na een topberaadtussen premier Balkenende, de Franse president Chirac en de Duitsebondskanselier Schröder, onder leiding van premier Ahern vanfungerend EU-voorzitter Ierland.

De grondwet zorgt verder voor een nieuwe stemverhouding voor hetgeval Europese ministers besluiten moeten nemen bij meerderheid.Daarvoor is dan de steun nodig van 55 procent van de lidstaten die procent van de 450 miljoen EU-burgers vertegenwoordigen. Daarbijmoet het wel gaan om minimaal vijftien lidstaten.

Goedkeuring

Vooral op Brits verzoek blijven veto's behouden op het gebiedvan buitenlands beleid, fiscale zaken en justitie en asiel. Degrondwet moet in 2009 van kracht zijn na goedkeuring in allelidstaten. Diverse landen, waaronder Nederland, organiserenhierover een referendum.

De overeenstemming over de grondwet staat haaks op deverdeeldheid binnen de EU over de aanwijzing van een nieuwevoorzitter van de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van deEU. Na een lange discussie op donderdag was er onder de EU-leidersonvoldoende meerderheid voor de Belgische liberale premierVerhofstadt en de conservatieve Britse eurocommissaris Patten,zonder dat het tot een officiële stemming kwam.

Tip de redactie