Leger Egypte waarschuwt president

AMSTERDAM/CAÏRO - Het Egyptische leger heeft de nieuwe president Mohammed Morsi maandag laten weten erop te vertrouwen dat ''alle instituten van de staat'' de grondwet en constitutionele besluiten zullen respecteren.

Foto:  Getty Images

 Bekijk video

Het hoogste Egyptische gerechtshof heeft maandag benadrukt dat zijn besluit om het parlement ongeldig te verklaren bindend en onherroepelijk is.

Een botsing dreigt met de nieuwe president Mohammed Morsi, die de volksvertegenwoordigers heeft opgeroepen voor een vergadering.

Negeren

Met zijn oproep negeert Morsi het besluit van de legerleiding om het parlement te ontbinden. De militairen baseerden zich op een uitspraak van het Opperste Constitutionele Hof, dat bepaalde dat een derde van de leden niet volgens de wet was gekozen. Het lagerhuis zou dinsdag bijeen moeten komen.

De Opperste Raad voor de Strijdkrachten liet maandag weten dat van alle staatsinstellingen respect wordt verwacht voor de grondwettelijke declaraties die de militairen in de zestien maanden na het aftreden van president Hosni Mubarak hebben uitgevaardigd.

Verruimen

De declaraties zijn interim-maatregelen, omdat de grondwet die onder Mubarak van kracht was buiten werking is gesteld en er nog geen nieuwe grondwet is opgesteld. In de laatste declaratie op 17 juni verruimde de legerleiding haar eigen bevoegdheden, ten koste van die van de nieuwe president, aan wie op 30 juni de macht werd overgedragen.

De legerleiding liet maandag ook weten 'legitimiteit, de grondwet en de wet' te zullen blijven ondersteunen. Deze woorden kunnen worden opgevat als een waarschuwing dat de generaals niet zullen toekijken hoe het ontbonden parlement toch bijeenkomt.

Vergaderen

Het is nog de vraag waar het parlement moet vergaderen. Het parlementsgebouw werd maandag door de politie bewaakt, terwijl tientallen aanhangers van Morsi zich er voor verzamelden.

Veel islamistische parlementsleden lieten weten dinsdag naar de vergadering te zullen komen, maar seculiere parlementariërs neigden tot een boycot. "Er moet respect zijn voor de wet en voor de staatsinstellingen", zei het liberale parlementslid Imad Gad.

Samen

Ondanks de wrijvingen en spanningen woonden maandag zowel de president als de belangrijkste militairen een militaire promotieceremonie bij. Morsi zat tussen veldmaarschalk Hussein Tantawi en stafchef Sami Annan. De drie keken de meeste tijd strak voor zich uit, hoewel Morsi en Tantawi staand op het podium wel enkele woorden met elkaar wisselden.

Het bijeenroepen van het parlement lijkt een poging van Morsi om zijn gezag als eerste gekozen president van Egypte te doen gelden. In zijn besluit zegt hij niets over de uitspraak van het hof en beperkt hij zich tot het ongedaan maken van het militaire besluit om het parlement te ontbinden. Morsi's woordvoerder Yasser Ali verklaarde maandag dat het besluit van Morsi niet inging tegen de uitspraak van het hof.

Ondertussen meldt het Egyptische staatspersbureau MENA dat het hof dinsdag verschillende zaken zal behandelen waarin de rechtmatigheid van Morsi's besluit om het parlement bijeen te roepen in twijfel wordt getrokken.

Lees alles over Egypte en de onrust in het Midden-Oosten in onze dossieras