Staatsgreep in Honduras

TEGUCIGALPA -De Hondurese president Manuel Zelaya is zondagmorgen door het leger afgezet. Hij werd door militairen uit zijn huis gehaald en naar Costa Rica gevlogen. Zelaya zei daar dat hij ''een slachtoffer is van ontvoering en van een coup.''

Zelaya manoeuvreerde zich politiek in een onmogelijke situatie. Hij wilde de grondwet veranderen om herkozen te kunnen worden, maar hij vond een meerderheid van het parlement, de rechterlijke macht en de strijdkrachten tegenover zich.

Dictatuur

Die vreesden dat Zelaya op een populistische dictatuur uit is, zoals zijn voorbeeld Hugo Chávez die in Venezuela met allerlei grondwetswijzigingen heeft gevestigd.

Zelaya wilde zondag op eigen houtje een referendum houden om steun voor zijn plannen te vergaren. Het hooggerechtshof heeft de afzetting van de president bevolen. Zij hadden eerder de door Zelaya geplande volksraadpleging ongeldig en onwettig verklaard. Hij is door het gerechtshof officieel uit zijn ambt ontheven.

Coup

Zelaya wist dat een coup voor de deur stond, want hij vertelde de Spaanse krant El País in het weekeinde dat coupplegers vrijdag hun staatsgreep afbliezen omdat er maar geen groen licht van de Amerikaanse ambassade kwam.

De Amerikaanse president Barack Obama uitte zondag zijn grote bezorgdheid over de arrestatie en uitzetting van Zelaya. De Organisatie van Amerikaanse Staten, de Europese Unie en Hugo Chávez hebben de staatgreep in Honduras fel veroordeeld.

Ontslagen

Zelaya ontsloeg afgelopen week de chef-van-staven van de strijdkrachten, generaal Romeo Vasquez, omdat die weigerde behulpzaam te zijn bij het uitvoeren van het plan van Zelaya.

De autoriteiten in Tegucigalpa hebben beklemtoond dat de parlements- en presidentsverkiezingen zoals gepland op 29 november doorgaan. Het Hondurese parlement kiest zondag vrijwel zeker parlementsvoorzitter Roberto Micheletti tot interim-president.

Armoede

Honduras is bijna drie keer zo groot als Nederland en telt ruim zeven miljoen inwoners. Het is naar regionale maatstaven erg arm. De belangrijkste bron van inkomsten wordt gevormd door overmakingen van geld door Hondurezen in de VS.

Het land gaat gebukt onder zware drugscriminalitiet, corruptie en de hoge olieprijzen. Bijna een derde van de beroepsbevolking heeft wezenlijk geen werk en 65 procent leeft in armoede. De effecten van vrijhandelsakkoorden met onder meer de VS, vallen tegen, ondanks economische groei.