AMSTERDAM - De Amerikaanse president Barack Obama heeft vrijdag gezegd dat hij uit is op 'een wereld zonder kernwapens' en dat hij de beschadigde betrekkingen met Europa wil herstellen.

Foto:  ANP

Hij deed zijn uitlatingen tegenover voor een Frans-Duits gehoor in Straatsburg, waar later vrijdag de top van de 60-jarige NAVO zou beginnen.

Het publiek, overwegend studenten, ontving de nieuwe Amerikaanse president met een donderend applaus.

Vragen

Na een inleidende speech van Obama mochten de jongeren vragen stellen, waarbij Obama als een presentator van een talk show met zijn microfoon over het toneel liep, zoals hij dat tijdens zijn presidentscampagne ook wel placht te doen.

Obama opende zijn toespraak met een pleidooi om kernwapens de wereld uit te helpen.

Hij zei dat hij zijn voorstellen op het gebied van non-proliferatie zondag uiteen zal zetten in Praag, waar hij een bijeenkomst van de Europese Unie zal bijwonen.

Al is het geen Koude Oorlog meer, zei hij, toch kan door verspreiding of diefstal van nucleair materiaal 'elke stad op aarde verdelgd worden'.

Fouten

Over de relatie met Europa zei Obama dat 11 september 2001 de wereld bij elkaar bracht, maar dat Irak vervolgens roet in het eten gooide.

"Om eerlijk te zijn hebben we ons bondgenootschap de afgelopen jaren verwaarloosd', zei Obama.

Er zijn volgens de president aan beide kanten fouten gemaakt.

In de VS werd Europa's dynamiek en leidende rol in de wereld een tijdlang niet op waarde geschat. In plaats van met Europa samen te werken stelde de VS zich bij tijden 'arrogant, laatdunkend, zelfs honend' op.

Aan Europese kant is er sprake van een anti-Amerikanisme dat vaak niet zo diep gaat, maar ook verraderlijk kan zijn. Dan wordt niet meer gekeken naar het goede dat Amerika vaak doet in de wereld, maar krijgt de VS de schuld van bijna alles wat fout gaat.

Strategie

Obama vroeg de Europeanen zijn nieuwe strategie voor Afghanistan en Pakistan te steunen.

Hij toonde begrip voor de twijfel in Europa over de oorlog daar en zei dat die ook bestaat in de VS. Toch moet er worden samengewerkt om de terreurdreiging af te slaan, zei hij.

"We zijn van het spoor geraakt door Irak en zijn nog niet helemaal terug bij het oorspronkelijke besef dat we er beide belang bij hebben dat organisaties als Al-Qaida niet kunnen opereren", zei hij.

"Al-Qaida blijft een bedreiging, al ben ik nu president en is George Bush geen president meer."