ROME - In Italië is een constitutionele crisis uitgebroken om de 38-jarige Eluana Englaro die al zeventien jaar in coma ligt.

Foto:  ANP

De centrumrechtse regering van premier Silvio Berlusconi probeerde vrijdag per decreet te voorkomen dat Eluana's vader euthanasie laat plegen door de kunstmatige voeding van zijn dochter te laten stopzetten.

De linkse president Giorgio Napolitano weigerde echter het decreet te tekenen omdat het in strijd is met de grondwet.

Juridische strijd

De regering mag namelijk geen decreten gebruiken om rechterlijke uitspraken ongedaan te maken.

De vader van Eluana kreeg eind vorig jaar na een lange juridische strijd van de rechter toestemming om Eluana waardig te laten sterven.

Coma

Volgens hem had Eluana voor het ongeluk in 1992 waardoor zij in coma raakte, gezegd dat zijn niet als een plantje zou willen leven.

Zij zei dat na een bezoek aan een vriend die eveneens door een ongeluk in coma was geraakt.

Spoedwet

De regering-Berlusconi heeft na de weigering van Napolitano vrijdagavond een spoedwet aangenomen in plaats van het decreet.

De wet zou Napolitano wel moeten tekenen als die ook door het parlement wordt goedgekeurd. Berlusconi wil de wet binnen twee of drie dagen door Kamer en Senaat jagen.

Senaat

De fractievoorzitters van de Italiaanse Senaat besloot pas maandag over de omstreden euthanasiewet te buigen . Dit hebben Italiaanse media vrijdagavond laat gemeld.

''Ik hoop dat het niet te laat zal zijn'', zei Berlusconi daarop. De premier had de Senaat gevraagd ''onmiddellijk'' bijeen te komen om de spoedwet aan te nemen die euthanasie op de comapatiënte Eluana Englaro moet verbieden.

Die heeft volgens artsen nog maar een week te leven zodra de toediening van voedsel en water helemaal is stopgezet. De behandelend artsen zijn al begonnen met het afbouwen van de gedwongen voeding.

Kamer van Afgevaardigden

De Kamer van Afgevaardigden lijkt zich ook niet onder druk te laten zetten door Berlusconi. Kamervoorzitter Gianfranco Fini koos vrijdag tijdens een constitutioneel conflict tussen regering en staatshoofd openlijk de kant van president Giorgio Napolitano.

Over het tijdstip van behandeling van de euthanasiewet in de Kamer zijn nog geen mededelingen gedaan.

Betogingen

Voor Palazzo Chigi, het kantoor van Berlusconi in Rome, werd vrijdagavond betoogd tegen de omstreden euthanasiewet.

Voor zaterdag zijn nieuwe betogingen gepland in de hoofdstad, maar ook in Milaan, Turijn, Genua, Venetië en andere grote Italiaanse steden.

Grondwet

Bij de betogingen zaterdag gaat het niet alleen om euthanasie, maar ook om het recht van het staatshoofd om decreten van de regering tegen te houden die in strijd zijn met de grondwet.

Berlusconi dreigde na de weigering van Napolitano met een grondwetswijziging waardoor de regering ook zonder handtekening van het staatshoofd decreten zou kunnen uitvaardigen.

Intellectuelen als de schrijver Umberto Eco en duizenden gewone Italianen hebben daarop hun solidariteit met Napolitano betuigd. Eco spreekt zaterdag op de betoging in Milaan.

Kerk

Euthanasie is al lang een heet hangijzer in de Italiaanse politiek. De machtige Rooms-Katholieke Kerk houdt al jaren een liberale euthanasieregeling tegen.