AMSTERDAM - De auto met daarin het lichaam van schrijver en kunstenaar Jan Wolkers arriveerde woensdag iets voor half drie in de middag op begraafplaats De Nieuwe Ooster. De uitvaartplechtigheid begon om half vier en eindigde ruim anderhalf uur later.

Foto:  ANP

Ruim een uur voor de uitvaartplechtigheid verzamelden zich, naast de familie van Wolkers, al enkele tientallen belangstellenden op De Nieuwe Ooster. In de aula was plaatsgemaakt voor 170 mensen. Anderen volgden de uitvaart op schermen in een tent nabij de aula. De NOS zond de plechtigheid rechtstreeks uit op Nederland 1.

Condoléanceregister

Veel belangstellenden tekenden het condoléanceregister. "Een prachtige man met oog voor de mooiste details" en "Jan Wolkers een mens die een voorbeeld voor de hele mensheid is/was", zijn zomaar wat condoléanceteksten. Ook was er veel mediabelangstelling.

Aan het begin van de uitvaartdienst werd muziek van Johan Sebastiaan Bach gespeeld, muziek die Wolkers de laatste maanden vaak in zijn atelier gedraaid heeft.

Biograaf Onno Blom heette iedereen namens de familie welkom. Hij was goed bevriend geraakt met Jan Wolkers en zijn vrouw Karina. Blom droeg voor uit werk van Shakespeare.

Aanwezigen

Schrijver en vriend Remco Campert schreef op verzoek van Wolkers' weduwe Karina een gedicht, dat hij tijdens de uitvaartplechtigheid voordroeg. "Ik heb dat gedicht speciaal voor deze gelegenheid geschreven", aldus Campert. "We hebben een hele lange vriendschap gehad."

Uit de literaire wereld waren ook Hugo Claus en A.F.Th. van der Heijden aanwezig. Actrice Monique van de Ven, haar man Edwin de Vries en haar medespeler uit Turks Fruit Rutger Hauer waren ook van de partij.

Verder waren onder de aanwezigen ook minister Ronald Plasterk en oud-politicus Willem Aantjes.

Reacties

Uitgever Robbert Ammerlaan van De Bezige Bij noemde het een voorrecht Wolkers gekend te hebben. En hij schaarde zich achter Wolkers' weduwe Karina, die laatst in een documentaire zei: "Jan gaat niet dood. Althans niet voor mij." "Voor geen van ons Karina", aldus Ammerlaan.

Volgens vriend en Volkskrant-hoofdredacteur Pieter Broertjes stierf Jan Wolkers in het harnas. "De laatste peuken lagen nog in de asbak, de verfkwasten waren nog nat en de zitting van de stoel waarin hij de laatste jaren zat te werken voelde nog bijna warm", aldus Broertjes.

Goede vriend en historicus Maarten van Rossem sprak met veel liefde en humor over zijn vriend. "Wat niet doodgaat heeft niet geleefd", zei Van Rossem.

Champagne

Blom sloot af met de oproep om vrijdag, als Wolkers 82 jaar zou zijn geworden, een glas champagne op hem te drinken.

Als laatste sprak zijn weduwe Karina. Ze herinnerde Jan vooral als bereider van grote hoeveelheden voedsel. Met het kerstdiner was hij al een maand van tevoren bezig. Maar bij Jan denk je ook aan kunst. "Je kunt niet in een museum lopen of je hoort zijn stem in je oor."

En de natuur natuurlijk. "Hij had op Texel een Hof van Eden gecreëerd." Volgens Karina leeft Jan voort in zijn kinderen, die elke een bijzonder talent van hem hebben.

Texel

De familie is meteen na de plechtigheid richting Texel vertrokken. Mensen die dat willen kunnen te zijner tijd daar langskomen om hen te condoleren. Wel konden alle bezoekers, zowel degenen die in de aula zaten als de mensen die het buiten in de tenten gevolgd hebben, langs de kist lopen om afscheid te nemen.